BEKAS Presiden Filipina, Rodrigo Duterte ditangkap oleh Mahkamah Antarabangsa (ICC) di Hague, di mana beliau akan menghadapi perbicaraan atas dakwaan kesalahan terhadap jenayah kemanusiaan berkaitan peperangan dadah semasa pentadbirannya.
Dokumen daripada ICC mendedahkan bahawa kerajaan sudah tahu sebelumnya tentang tangkapan bekas Presiden Rodrigo Duterte.
Dan permintaan penangkapan ICC tidak secara rasmi disahkan oleh Pertubuhan Polis Jenayah Antarabangsa (Interpol) untuk menentukan sama ada ia mematuhi semua peraturan dan kerangka undang-undang organisasi tersebut.
Tangkapan Duterte telah menyebabkan pelbagai respons antarabangsa.
Bekas perdana menteri, Tun Dr. Mahathir Mohamad mengkritik Mahkamah Jenayah Antarabangsa kerana didakwa mengamalkan pilih kasih dalam tindakannya terhadap individu yang disyaki melakukan jenayah.
“Ini kebanyakannya berkaitan dengan perebutan politik Filipina, yang melagakan presiden dengan naib presiden, yang bapanya, bekas presiden, menjadi subjek penyerahan tahanan yang luar biasa,” kata Oh Ei Sun, yang merupakan felo,kanan Institut Hal Ehwal Antarabangsa Singapura.
Penganalisis Politik, Awang Azman Awang Pawi pula berkata, penyerahan Rodrigo kepada ICC akan memberi implikasi yang luas kepada negara Asia Tenggara, terutamanya Malaysia kerana ia berpotensi menjadi rujukan kepada negara-negara lain termasuk Malaysia dalam kes melibatkan dakwaan jenayah hak asasi manusia.
NGO antarabangsa dan kuasa Barat mungkin lebih giat menekan Malaysia untuk bertanggungjawab di bawah kerangka undang-undang antarabangsa.
Menurut Awang Azman , langkah yang diambil Filipina telah menbuka pintu kepada Barat untuk mencampuri perbincangan dalaman Asean dengan alasan mempertahankan hak asasi manusia.
Malaysia perlu terus mendesak Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu dan Mahkamah Jenayah Antarabangsa agar prinsip keadilan tidak menjadi mainan politik,kata pakar Geostrategi dan Felo Kanan Akademi Penyelidikan Strategik Nusantara, Prof Dr Azmi Hassan.
Penganalisis politik antarabangsa daripada Thailand percaya bahawa pertempuran sengit antara dua kaum yang berkuasa besar di Filipina akan menentukan arah dasar luar Filipina, yang mana akan mendatangkan kesan yang signifikan terhadap situasi Laut China Selatan.
Kebanyakan rakyat Filipina meragui di manakah sempadan mandat ICC sebab Filipina tidak berada dalam skop kuasa undang-undang ICC.
Hussain Yusri Zawawi, seorang penganalisis politik dari UniSZA, berkata kejadian ini telah mengangkat soalan-soalan tentang implikasinya daripada segi politik dan diplomatik, terutamanya berkaitan dengan hubungan Malaysia-Filipina dan peranan Malaysia sebagai Pengerusi ASEAN pada tahun 2025.
Malaysia dan Filipina mempunyai ikatan diplomatik yang kukuh, terutamanya dalam keselamatan maritim, perdagangan, dan kerjasama serantau.
Di bawah pentadbiran Duterte, hubungan dua hala diperkuatkan melalui pelbagai inisiatif keselamatan dan ekonomi.
Dan penangkapan ini boleh menyebabkan beberapa implikasi:
Tegangan Politik dan Diplomatik – Penangkapan Duterte boleh menyebabkan ketidakstabilan politik di Filipina, yang mungkin mempengaruhi hubungan dua hala dengan Malaysia jika terdapat perubahan besar dalam dasar luar Filipina.
Implikasi Keselamatan Maritim –
Kerjasama Malaysia-Filipina dalam menangani cabaran keselamatan di Laut Sulu dan sempadan perairan mungkin akan terjejas jika ketidakstabilan di Filipina menyebabkan perubahan dalam kepimpinan tentera dan keselamatan negara tersebut.
Persepsi ASEAN terhadap ICC – Filipina telah menarik diri dari ICC di bawah kepimpinan Duterte.
Penangkapannya mungkin akan menyebabkan perbincangan di antara negara-negara ASEAN mengenai kedaulatan negara-negara ahli dalam hubungannya dengan badan kehakiman antarabangsa.
Dan Hussain Yusri Zawawi beranggapan bahawa sebagai Pengerusi ASEAN pada tahun 2025, Malaysia memegang tanggungjawab yang penting dalam menjamin kestabilan serantau.
Dalam konteks penahanan Duterte, Malaysia seharusnya mengambil pendekatan diplomatik yang seimbang:
Mendorong Dialog Diplomatik – Sebagai Pengerusi ASEAN, Malaysia boleh memainkan peranan dalam mendorong dialog antara Filipina dengan badan-badan antarabangsa untuk menjamin penyelesaian yang adil dan tidak mengancam kestabilan serantau.
Menjamin penyatupaduan ASEAN – Masalah ini mungkin akan menguji penyatupaduan ASEAN. Malaysia perlu mendorong solidariti di antara negara-negara ASEAN dalam menangani perkara-perkara berkaitan kedaulatan dan keadilan antarabangsa melalui cara-cara diplomatik.
Penangkapan bekas Presiden Duterte adalah isu yang sensitif yang mungkin mempengaruhi landskap politik Filipina dan hubungan dengan rakan serantau termasuk Malaysia.
Walaupun hubungan dua hala Malaysia-Filipina mungkin tidak dipengaruhi secara langsung, akibat jangka panjang perlu diawasi dengan teliti.
Sebagai Pengerusi ASEAN pada tahun 2025, Malaysia mempunyai peranan penting dalam mengekalkan kestabilan serantau, mempromosikan perdamaian, dan memegang pendekatan diplomatik dan berdasarkan ASEAN dalam hubungan antarabangsa.
Mynewshub-